Voorraadbeheer klinkt als iets voor een groot magazijn met heftrucks. Toch heeft bijna elke installateur voorraad. Fittingen, koppelingen, kranen, kabel, vloerverwarmingsbuis en een paar vaste onderdelen voor ketels liggen in de loods of in de bus. Weet je niet wat er ligt, dan bestel je dubbel of sta je op een klus zonder dat ene onderdeel. Hieronder lees je hoe je het bijhoudt zonder dat het een dagtaak wordt.
Waarom voorraadbeheer de moeite waard is
Het grootste voordeel is tijd. Een rit naar de groothandel tijdens een klus kost al snel een uur, en dat uur kun je meestal niet doorrekenen. Ligt het materiaal klaar, dan werkt je monteur gewoon door.
Daarnaast zit er geld in je loods. Alles wat op de plank ligt, heb je al betaald. Ligt er te veel, dan staat dat geld stil. Ligt er te weinig, dan bestel je vaak los en duurder. Met goed voorraadbeheer zit je daar tussenin.
En je ziet beter wat een klus kost. Als je weet wat er de loods uitgaat, weet je ook of het materiaal op de factuur klopt met wat er echt is gebruikt.
Wat houd je bij?
Je hoeft niet elke schroef te tellen. Begin met de artikelen die je vaak gebruikt of die duur zijn. Voor de meeste installateurs is dat een lijst van twintig tot vijftig artikelen.
- Snellopers. Wat je elke week gebruikt, zoals fittingen, koppelingen en afdichtingen.
- Dure onderdelen. Pompen, regelingen, ventielen en andere onderdelen waar je geld in zit.
- Onderdelen met een lange levertijd. Alles wat je niet morgen bij de groothandel haalt.
Per artikel noteer je een vaste omschrijving, de eenheid (stuks, meter, rol), de leverancier en wat er nu ligt. Gebruik overal dezelfde naam. Heet een artikel op de werkbon anders dan in je lijst, dan klopt je telling nooit.
Klein spul zoals schroeven, tape en tyraps houd je buiten de lijst. Daar zet je gewoon een doos extra van neer.
Tellen: hoe vaak en hoe
Een telling is je startpunt. Daarna tel je erbij wat binnenkomt en haal je eraf wat je gebruikt. In de praktijk loopt dat altijd een beetje uit de pas. Er gaat iets mee voor een klus die niet op de bon komt, of een doos blijkt half leeg.
Tel daarom af en toe opnieuw. Voor snellopers is eens per maand of per kwartaal genoeg. Voor de rest is twee keer per jaar prima. Tel op een rustig moment, bijvoorbeeld op vrijdagmiddag, en tel per plank of per bak. Wat je telt, is vanaf dat moment je nieuwe startpunt.
Zie je bij elke telling hetzelfde artikel verdwijnen, dan gaat er materiaal mee dat niet op de werkbon komt. Dat is goed om te weten, want dat materiaal betaal jij.
Een minimumvoorraad bepalen
De minimumvoorraad is het aantal waaronder je bijbestelt. Je bepaalt het met twee vragen. Hoeveel gebruik je per week? En hoe lang duurt het voordat een bestelling binnen is?
Een eenvoudige regel is verbruik per week keer de levertijd in weken, plus een kleine marge voor drukke weken. Gebruik je tien knelkoppelingen per week en zijn ze binnen een week binnen, dan is een minimum van vijftien een redelijk begin. Bij een onderdeel dat drie weken levertijd heeft, ligt het minimum veel hoger.
Kijk na een paar maanden of het werkt. Sta je vaak zonder, zet het minimum hoger. Ligt er steeds een stapel die niet slinkt, zet het lager.
Bijbestellen bij je groothandel
Bestel op een vast moment, bijvoorbeeld één keer per week. Loop dan je lijst langs en bestel alles wat onder het minimum zit. Zo voorkom je losse bestellingen en extra bezorgkosten.
Bestel genoeg om een tijd vooruit te kunnen. Veel installateurs vullen aan tot ongeveer twee keer het minimum. Houd bij wat je hebt besteld, zodat je niet twee keer hetzelfde bestelt. Komt de levering binnen, tel dan na of alles er is en boek het bij je voorraad.
Weet je wat je per artikel betaalt, dan zie je ook wat je eraan verdient. Hoe je dat uitrekent, lees je in marge en opslag berekenen.
Materiaal op de werkbon zet het verbruik goed
Het verbruik bijhouden is het lastigste deel. Een apart lijstje voor de loods vult niemand in. De makkelijkste manier is het materiaal op de werkbon te zetten. Dat moet daar toch al op, voor de factuur. Wat er verder op de bon hoort, lees je in wat moet er op een werkbon.
Laat monteurs het materiaal kiezen uit een vaste lijst, met dezelfde namen als in je voorraad. Dan gaat het gebruik er vanzelf af en hoef je niets over te typen. Een vaste lijst met artikelen en prijzen maak je in de standaardregels.
In Bonnify werkt het zo in de module materiaal en voorraad. Wat monteurs op de werkbon zetten, gaat van de voorraad af. Komt een artikel onder het minimum, dan maak je met één knop een bestelling, die je zelf mailt vanuit je eigen mailprogramma of als pdf print.
Voorraad in de bus
Veel materiaal ligt in de bus. Daar is het lastiger bij te houden, omdat elke monteur zijn eigen bus heeft. Een paar dingen helpen.
- Geef elke bus dezelfde vaste inhoud, met een lijst in de deur.
- Laat monteurs op een vast moment aanvullen uit de loods, bijvoorbeeld op maandagochtend.
- Houd in je voorraadlijst bij wat er uit de loods naar de bussen gaat.
- Controleer de bussen af en toe tegen de lijst, net als de loods.
Zo blijft de bus overzichtelijk en weet je ongeveer wat er rondrijdt, ook als je het niet per bus bijhoudt.
Veelgestelde vragen
Wat is voorraadbeheer?
Bijhouden welk materiaal je hebt liggen, wat je gebruikt en wanneer je moet bijbestellen. Voor een installateur gaat het vooral om de loods en de bussen.
Hoe bepaal ik een minimumvoorraad?
Neem je verbruik per week keer de levertijd in weken en tel er een kleine marge bij op. Pas het aan als je vaak zonder zit of als er te veel blijft liggen.
Hoe vaak moet ik mijn voorraad tellen?
Snellopers eens per maand of per kwartaal, de rest een paar keer per jaar. Elke telling is je nieuwe startpunt.
Kan ik voorraad bijhouden in Excel?
Dat kan, zolang iemand het verbruik bijhoudt. Het lastige is dat je dan het materiaal van de werkbonnen moet overtypen. Hoe groter je lijst, hoe sneller dat misgaat.